Trang chủ
Thành viên Diễn đàn
ĐĂNG KÝ THÀNH VIÊN
Liên kết Website
Hỗ trợ trực tuyến

Trường THPT Cù Huy Cân - (0239)628.4888
Truy cập hôm nay: 357
Tất cả: 2175716
TIN TỨC & SỰ KIỆN | TIN TỨC TRONG TỈNH HÀ TĨNH Bản in
 
80 NĂM TRÀNG GIANG ĐI VỀ BIỂN CẢ
Tin đăng ngày:3/4/2019 - Xem: 114
 

80 NĂM TRÀNG GIANG ĐI VỀ BIỂN CẢ
100 năm sầu đến – sầu đi.

Trong vũ trụ bao la của thế giới thơ Huy Cận, giữa vũ trụ lớn bao la ấy trong mạch thơ dân tộc, tâm hồn Việt Nam được nói giản dị tưởng là quê mùa nhưng kết nối nó lại thành vần điệu tinh hoa của trời đất, của hồn thiêng sông núi,

Lơ thơ cồn nhỏ gió đìu hiu,
Đâu tiếng làng xa vãn chợ chiều
Nắng xuống, trời lên sâu chót vót;
Sông dài, trời rộng, -bến cô liêu.

Không dám nói nhiều về trời biển của thế giới thơ Huy Cận. Tôi chỉ gợi lên nỗi nhớ tới thi sĩ tài năng sinh ra trên mảnh đất Ân Phú thân thương một nỗi niềm sâu nặng trong tôi, trong quê hương tôi với “80 năm tràng giang đi về biển cả” và “100 năm sầu đến sầu đi”.

Tám mươi năm Tràng giang ra đời trong Lửa thiêng đã đi vào biển lớn của thi ca Việt Nam, thi ca hiện đại của thế giới.

Cứ mỗi khi về đến quê nhà, nhìn con sông bến nước, nhìn “ lớp lớp mây cao đùn núi bạc” sau núi Mồng gà; lòng không khỏi vấn vương với đỗi tự hào được sinh ra trên quê hương Huy Cận. Mười lăm năm bác Huy Cận ra đi, nhưng Tràng giang vẫn luôn xáo xuyến con tim. Tràng giang đã thực sự ra biển cả nhưng sông, núi, gió, mây… vẫn là của quê hương.

Tràng giang được viết khi Huy Cận có một cảm giác ban đầu: “chiều trên sông”, với cái xao động của cảnh chiều, của sông nước nhập thành cái xao động của cuộc đời ông. Như ông nói, đây là sự đầu thai của một tứ thơ. Ở một góc độ nào đó, đây là cái hồn thơ của thi sĩ trong buổi chiều xa nhà, nhớ quê:

Sóng gợn Tràng giang buồn điệp điêp
Con thuyền xuôi mái nước song song
...
Tuy ông viết “Tràng giang” lúc ở bên sông Hồng, khi tuổi mới đôi mươi, tám mươi năm trước. Nhưng tôi vẫn cảm nhận như ông đang đứng bên dòng sông Ngàn sâu quê cha, bên bến đò chiều thổn thức, khi nhìn thấy bóng chiều tà gác núi Mồng gà. Nơi mảnh đất ông đã sinh ra và lớn lên.

Và rồi hai khổ thơ:

Bèo dạt về đâu, hàng nối hàng;
Mênh mông không một chuyến đò ngang.
Không cầu gợi chút niềm thân mật,
Lặng lẽ bờ xanh tiếp bãi vàng.

Lớp lớp mây cao đùn núi bạc
Chim nghiêng cánh nhỏ bóng chiều sa
Lòng quê dợn dợn vời con nước
Không khói hoàng hôn cũng nhớ nhà.

Thì không lạc vào đâu được tâm hồn của thi sĩ với tình yêu quê hương tha thiết.

Huy Cận thực sự nhà thơ của dân tộc, của thời đại; nhưng trong ông không phai nhòa một tình cảm sâu nặng với dòng sông quê hương, bên bãi bồi - Ân Phú. Ông thường nói, quê tôi ở miềm sơn cước, dưới chân núi Mồng ga. Hồn vũ trụ trong thơ của ông nó thắm hồn sông và núi quê hương Ân Phú, nơi sinh ra ông.

Con người yêu núi, sông, yêu cảnh quê nhà đầm ấm tình tự trẻ thơ:

Cô gái thôn tôi thuở xóm nhà
Rủ tôi đi nhởi rú Mồng Ga
Ăn sim quẹt tím hai tay áo
Chiều tối về im, sợ mẹ la…

Huy Cận có bài Sớm Mai Gà Gáy tả cảnh quê nhà, thật rạo rực, sâu lắng, riêng tư:

“Tiếng gà gáy ơi! gà gáy ơi! 
Nghe sao ấm áp tựa nghe đời. 
Tuổi thơ gà gáy ran đầu bếp, 
Trâu dậy trong ràn, em cựa nôi. 
Cha dậy đi cày trau kịp vụ, 
Hút vang điếu thuốc khói mù bay. 
Nhút cà, cơm ủ trong bồ trấu, 
Chút cá kho tương mẹ vội bày. 
Gà gáy nhà ta, gáy láng giềng, 
Ta nghe thuộc mỗi tiếng gà quen 
- Cha ơi con chửa nghe gà chú! 
- Nó cũng như mày hay ngủ quên. 
Hàng cau mở ngọn đón ngày vào, 
Xóm nhỏ nép bên triền núi cao. 
Gà lại gáy dồn thêm đợt nữa, 
Nắng lên xòe quạt đỏ như mào. 
Gà gáy ơi! tiếng gà gáy ơi! 
Nghe sao rạo rực buổi mai đời! 
Thương cha lủi thủi không còn nữa, 
Chẳng sống bây giờ thôn xóm vui.”

Nỗi lòng với thiên nhiên, sông núi của Huy Cận găn với tình cảm con người, Bài thơ Ngậm ngùi đã lột tả tất cả những gì yêu thương của ông với gia đình. Đây là bài thơ tình cảm với người em gái.

Nắng chia nửa bãi; chiều rồi...
Vườn hoang trinh nữ xếp đôi lá rầu.
Sợi buồn con nhện giăng mau;
Em ơi ! hãy ngủ... anh hầu quạt đây.
Lòng anh mở với quạt này;
Trăm con chim mộng về bay đầu giường.
Ngủ đi em, mộng bình thường!
Ru em sẵn tiếng thuỳ dương mấy bờ...
Cây dài bóng xế ngẩn ngơ...
Hồn em đã chín mấy mùa thương đau?
Tay anh em hãy tựa đầu,
Cho anh nghe nặng trái sầu rụng rơi...


Người ta bảo Huy Cận đến, Huy Cận đi với những nỗi sầu vạn cổ; như:

Chàng Huy Cận khi xưa hay sầu lắm,
Gió trăng ơi ! nay còn nhớ người chăng?
Hơn một lần chàng đã gửi cho trăng
Nỗi hiu quạnh của hồn buồn không cớ.
...
Không phải thế!

Khi “đầu thai” vào kiếp thơ, Huy Cận đã nặng niềm với sông – núi- gió- mây và, nặng nghĩa về cuộc đời, về con người trong vũ trụ yêu thương và ngay trên chính mảnh đất yêu thương đã sinh ra thi sĩ tài ba của thời đại.

“ Người ta bảo bà mẹ chàng hay khóc
Chia gia tài cho con quý: lệ đau.
Chàng là con một người mẹ hay sầu
Nên trọn kiếp mắt chàng thường đẫm lệ...”

Tám mươi năm làm cách mạng của niềm tin, của trí tuệ, và xây nên một gia tài thi ca mới trong vũ trụ, nặng về nỗi sầu ... vì yêu đời, yêu thơ:

Em ơi, dẫu sống trăm năm
Đến khi chết xuống anh nằm không yên
Bỡi đời đẹp quá đi, em!
Yêu rồi, yêu mãi, yêu thêm chẳng thừa.
Yêu đời biết mấy cho bưa!
Cả khi cay đăng đời chưa hết tình...
Tiếng gà lại giục bình minh
Đã yêu cuộc sống, nằm thinh được nào!
Giản đơn chiếc áo mặc vào
Cởi ra còn nhớ, huống bao năm trường
Yêu đời trong máu trong xương
Lòng anh hạt muối đại dương bồi hồi.
Quê anh cà nhút mặn mòi
Sinh anh muối mặn yêu đời đó em...

Huy Cận – thơ của cuộc đời, thơ về con người. Cổ, kim, đông, tây các dòng thơ lớn đều như thế, đều mang trong lòng chủ nghĩa nhân bản sâu sắc. Huy Cận là viện sĩ viện Hàn lâm thế giới về thơ (Académie mondiale de Poésie).

Nỗi sầu của Huy Cận đã hoá quyện trong thơ đến với tình yêu quê hương và tổ quốc. Con người Huy Cận ra đi nhưng nỗi sầu thiên cổ vẫn ở lại trong tình yêu thiên nhiên, yêu con người bằng hoạt động xã hội đặc sắc và đầy ý nghĩa của quảng đời làm cách mạng theo bước đường Hồ Chí Minh vĩ đại.

Tám mươi năm Lửa thiêng ra đời – 100 năm ngày sinh của nhà thơ – nhà hoạt động xã hội Huy Cận. Đây là dịp ôn lại ngọn Lửa thiêng đang rực cháy trong lòng con người Việt Nam yêu tổ quốc, yêu cuộc sống qua bàn tay nghệ thuật của nhà thơ lớn Việt Nam : CÙ HUY CẬN.

Cuộc đời và sự nghiệp của Huy Cận đã đúc thành thơ, thành tác phẩm văn học, đã truyền đi khắp năm châu bốn biển, cho cả một thời đại với một đặc sắc về cảm quan vũ trụ và nhân sinh quan cách mạng. Yêu tổ quốc, yêu con người, yêu cuộc đời tha thiết. Huy Cận đã khám phá biết bao cái đẹp của thiên nhiên và con người Việt Nam, thơ ông luôn đậm vị đời và tầm cao tư tưởng, cổ vũ con người hướng tới chân thiện mỹ.


Muốn biết sâu sắc về tinh thần, những áng thơ tuyệt nhiên sinh động trong tâm hồn thi sĩ, ta hãy đọc Huy Cận, “Thơ ca di dưỡng tinh thần” ttong “suy nghĩ về nghệ thuật” của ông:

“Các cụ ta ngày xưa thường nói “thơ ca di dưỡng tinh thần”. Ðúng lắm! (...) (Thơ giá trị chứa) một trạng thái tâm hồn, hơn thế nữa, một trạng thái tâm thần (...) cởi mở, thư thái mà sôi nổi, hào hứng mà lắng trong, một trạng thái toàn diện trong đó ý và tình đều như đang sinh ra, đang nhú lên, tình đang đọng thành ý, ý còn mang tất cả cái rung động của tình, một trạng thái tinh khôi, sáng tạo. Tâm thần được nuôi nhiều bằng (thứ) trạng thái ấy. Ðúng là một chất di dưỡng cho tâm hồn. Có cái gì giống như là trái đang chín cây, chứ không phải chín dú. Trạng thái đang chín đó đã truyền từ tâm hồn người làm thơ, qua cơ thể bài thơ, câu thơ. Bởi một bài thơ hay là một cơ thể sống trong đó ý và tình, cảm giác và cảm tưởng, chữ và nhịp, hình tượng và nhạc điệu, tất cả đều tồn tại trong một thể thống nhất, gây thành một xúc động thống nhất, toàn diện. Tóm lại là một hiện tượng của sự sống, không phải là một sơ đồ. Hiện tượng ấy là một hiện tượng cởi mở, đón chờ, đang chín, thuận cho mọi sự thai nghén, tụ thành.

Cho nên có những điều kỳ lạ, tưởng như mâu thuẫn, lúc nhà thơ đang làm thơ và lúc độc giả đang đọc thơ, đang hưởng thơ. Ví dụ: làm hoặc đọc một bài thơ về đau khổ, về nỗi dằn vặt của tâm hồn, hay nung cháy tâm can. Theo lý luận thông thường thì lúc đó nhà thơ hay người đọc thơ phải ở trạng thái đau khổ, dằn vặt. Nhưng không! Nhà thơ làm thơ về đau khổ trong một trạng thái tâm hồn hào hứng, trong một trạng thái trái đang chín cây. Người đọc thơ được di dưỡng tinh thần với trạng thái ấy, mặc dù người làm thơ có thể mang nỗi đau khổ trong đáy tâm hồn mình.”

Với quê hương, với Ngàn Sâu, Ngàn Phố, dòng La, bến Tam Soa – là trời, mây, sông, núi – là vũ trụ thổn thức; từ tiếng gà gáy đến chuyến đò ngang chiều về quê mẹ đã đi vào tâm hồn thơ trong lòng thi sĩ. Ông đã đi xa thế giới 15 năm, nhưng cuộc đời và thi ca của ông vẫn đang đi,

ĐI GIỮA ĐƯỜNG THƠM

Đường trong làng: hoa dại với mùi rơm...
Người cùng tôi đi dạo giữa đường thơm.
Lòng giắt sẵn ít hương hoa tưởng tượng.
Đất thêu nắng, bóng tre rồi bóng phượng
Lần lượt buông màn nhẹ vướng chân lâu:
Lên bề cao hay đi xuống bề sâu?
Không biết nữa. - Có chút gì làm ngợp
Trong không khí... hương với màu hoà hợp...
Một buổi trưa không biết ở nơi nào,
Như buổi trưa nhè nhẹ trong ca dao,
Có cu gáy, có bướm vàng nữa chứ
Mà đôi lứa đứng bên vườn tình tự.
Buổi trưa này xưa kia ta đã đi,
Phải cùng chăng? Lòng nhớ rõ làm chi!
Chân bên chân, hồn bên hồn, yên lặng,
Người cùng tôi đi giữa đường rải nắng,
Trí vô tư cho da thở hương tình,
Người khẽ nắm tay, tôi khẽ nghiêng mình.
Như sắp nói, nhưng mà không - khóm trúc
Vừa động lá, ta nhận vào một lúc
Cả không gian hồn hậu rất thơm tho;
Gió hương đưa mùi, dìu dịu phất phơ...
Trong cảnh lặng, vẫn đưa mùi gió thoảng...
Tri bâng quơ nghĩ thoáng nhưng buồn nhiều:
"Chân hết đường thì lòng cũng hết yêu".
Chân đang bước bỗng e dè dừng lại
- Ở giữa đường làng, mùi rơm, hoa dại.

Sự đóng góp vào thi ca thơi đại mới của Huy Cận là rất lớn lao. Những ngôn từ đời thường đã được Huy Cận cô đúc lại, âm điệu hoá thành ngôn ngữ bác học trong thơ để diễn tả tư tưởng, tình cảm của người Việt Nam. Đặc biệt những từ Hà Tĩnh, từ Ân Phú… đã được Huy Cận phổ nhạc điệu, phức điệu hoá miêu tả sự điệu sắc của thi sĩ – nhà thơ lớn HUY CẬN.

Rõ ràng là tinh thần dân tộc mang đậm bản sắc quê hương của ba huyện Vũ Quang, Đức Thọ, Hương Sơn thấm trong máu của nhà thơ tài năng mang tầm quốc tế. Và không chỉ tinh thần dân tộc, lòng yêu cuộc sống đã đã choán hết trong cuộc đời Huy Cận, nó là mạch máu nóng chảy suốt trong nghiệp thơ của ông. Nỗi sầu của Huy Cận là nỗi sầu của con người yêu thương cuộc sống cho đến tưng giây từng phút. “ Sầu” đi nhưng đi vào cuộc sống đầy tình ca lãng mạn. Sầu - những dòng thơ của ông mãi mãi được ghi trong lịch sử văn học nước nhà, sầu trong thơ của ông làm phong phú với nhiều giá trị đích thực của cuộc sống.
Tên Huy Cận mãi mãi gắn với quê hương Hà Tĩnh, với Hương Sơn, Đức Thọ, Vũ Quang, và với Ân Phú thân thương.
Xin chép lại 2 bài thơ “Mai sau” và “Tràng giang” bằng bút tích của ông để mọi người thưởng thức.

Không có mô tả ảnh.
Trong hình ảnh có thể có: văn bản
Không có mô tả ảnh.
 
Nguyễn Thế Phiệt
 
Tin tức trong tỉnh Hà Tĩnh khác:
80 NĂM TRÀNG GIANG ĐI VỀ BIỂN CẢ (3/4/2019)
Câu lạc bộ tình nguyện đoàn trường ra quân hưởng ứng chiến dịch tình nguyện mùa đông 2018 (18/11/2018)
Trao Bằng khen của chủ tịch UBND tỉnh Hà Tĩnh cho em Nguyễn Hữu Thắng (26/10/2015)
Thi cắm hoa Nghệ thuật chào mừng ngày 20-11 (17/11/2014)
Xếp hạng thi Đại học 2014-Trường THPT Cù Huy Cận xếp thứ 2 tỉnh Hà Tĩnh (18/10/2014)
Thông báo
Lịch tuần 36
Kết quả thi thử THPT Quốc gia do sở tổ chức 2019
TKB HOC BU
LICH LAM VIEC CUA HOI DONG THI
PHAN CONG COI THI
Lịch tuần 35
Thông báo về việc thay đổi Lịch thi thử THPT của Sở GD ĐT
Kế hoạch tổ chức các hoạt động chào mừng 100 năm ngày sinh nhà thơ Cù Huy Cận
kh tuan 34
Lịch làm Hồ sơ thi THPT Quốc gia 2019
Hướng dẫn thi THPT Quốc gia 2019 của Bộ GD-ĐT
KH lao động tuần 33
Lịch tuần 33
Lịch tháng 4/2019
Lịch tuần 32(Có bổ sung)
Video clips
Loading the player...
Tra cứu thông tin
Tra cứu thông tin website
Tra cứu văn bản
Thư viện giáo án điện tử
Liên kết Website
  TRƯỜNG THPT CÙ HUY CẬN
Địa chỉ: xã Đức Lĩnh, Huyện Vũ Quang, tỉnh Hà Tĩnh
Điện thoại: (0239).628.4888 
Email: c3cuhuycan@gmail.com -  Website: http://thptcuhuycan.edu.vn